ABBA – van Zweedse droom tot wereldsucces
Artiest: Abba
Weetje van 28 september 2025
In het begin van de jaren 70 ontmoetten vier Zweedse muzikanten elkaar in een samenloop die de popgeschiedenis zou veranderen: Agnetha Fältskog, Björn Ulvaeus, Benny Andersson en Anni-Frid Lyngstad. Alle vier hadden ze al solocarrières in Zweden, maar samen ontstond er iets bijzonders. Eerst traden ze nog op onder hun eigen namen, daarna als Björn & Benny, Agnetha & Anni-Frid. Pas later werd dat samengevoegd tot ABBA, een acroniem van hun voorletters.
Het Songfestival – een eerste poging
In 1973 waagden ze voor het eerst een poging om Zweden te vertegenwoordigen op het Eurovisie Songfestival. Met het nummer Ring Ring werden ze tweede in de nationale voorronde. Het publiek vond het een fris popgeluid, maar de jury’s kozen nog niet voor hen. Toch werd Ring Ring een grote hit in Scandinavië en in Nederland. Hier werd het nummer veel gedraaid op de radio en haalde het de hitlijsten, ondanks dat het officieel niet eens het Songfestival haalde.
1974 – Waterloo en de doorbraak
Een jaar later was het wel raak. Met Waterloo won ABBA het Songfestival in Brighton. Het optreden was opvallend: kleurrijke kostuums, een vrolijk rock-’n-roll-ritme en een presentatie die allesbehalve typisch Songfestival was. Plots kende heel Europa deze Zweedse groep. Binnen enkele weken stond Waterloo ook in Nederland bovenaan de hitlijsten.
Nederland als trouwe fan
Nederland speelde een bijzondere rol in de carrière van ABBA. Zo werden hun singles hier vaak sneller hits dan in andere landen. In TopPop, het iconische tv-programma van de AVRO, waren ze meerdere keren te zien. Het playbackoptreden van I Do, I Do, I Do, I Do, I Do met de beroemde discobal is menig kijker bijgebleven.
Radio Veronica en later ook Hilversum 3 draaiden hun muziek grijs. Voor veel Nederlanders werd ABBA de soundtrack van de jaren 70, van schooldisco’s tot zomerfestivals. Toen ze in 1979 een concert gaven in Ahoy, stonden er duizenden fans voor de deur, en zelfs buiten de zaal bleef het feest doorgaan omdat niet iedereen een kaartje kon krijgen.
Glitter, drama en humor
ABBA stond bekend om hun opvallende outfits – glitterlaarzen, wijde broeken en felgekleurde stoffen. Wat veel mensen niet weten, is dat dit deels een slimme zet was: in Zweden mochten artiesten de kosten van kleding alleen aftrekken van de belasting als de outfits niet geschikt waren voor dagelijks gebruik. Hoe extravaganter de pakken, hoe gunstiger het dus voor de belastingaangifte.
Tijdens promotietrips in Nederland werden de vier vaak vriendelijk ontvangen, maar ook verrast door de directheid van de Nederlandse pers. Agnetha grapte ooit dat ze in Nederland meer persoonlijke vragen kreeg over haar relatie met Björn dan waar ook ter wereld.
Wereldwijd succes
Tussen 1974 en 1982 leverde ABBA een onafgebroken reeks wereldhits: Mamma Mia, Fernando, SOS, Dancing Queen, The Winner Takes It All, Chiquitita en Super Trouper. Vooral The Winner Takes It All, gezongen door Agnetha, raakte miljoenen mensen – mede omdat de tekst verwees naar haar echte scheiding van Björn.
Ook buiten Europa werden ze razend populair. In Australië werden ze in 1977 onthaald alsof ze The Beatles waren: fans kampeerden dagenlang voor hotels en een tv-special trok recordaantallen kijkers.
Het einde en de wederopstanding
In 1982 besloot de groep te stoppen. De persoonlijke relaties waren te ingewikkeld geworden en muzikaal liepen de wegen uiteen. Toch bleven de platen verkopen. In de jaren 90 zorgden de musical Mamma Mia! en de gelijknamige film voor een heropleving van hun muziek. In Nederland werden theaters jarenlang gevuld met generaties fans die de liedjes woord voor woord meezongen.
ABBA vandaag
In 2021 verraste de groep de wereld met het album Voyage en een digitale show in Londen, waarbij hologrammen – zogenaamde “ABBAtars” – de jonge versie van de bandleden op het podium tot leven brengen. Daarmee bewezen Agnetha, Björn, Benny en Anni-Frid dat hun magie nog altijd springlevend is.
En in Nederland? De muziek van ABBA klinkt nog steeds op verjaardagsfeesten, in cafés en op de radio. Van de Top 2000 tot zomerfestivals: de Zweedse groep is hier nooit weggeweest.
Leuke weetjes over ABBA
Ring Ring, hun eerste Songfestivalpoging, werd in Nederland een hit zonder dat het festival gehaald werd.
Het optreden in TopPop met I Do, I Do, I Do, I Do, I Do werd beroemd door de discobal die langzaam ronddraaide.
Tijdens hun concert in Ahoy in 1979 zongen fans buiten massaal mee omdat ze geen kaartje konden krijgen.
Dancing Queen stond in Nederland wekenlang op nummer 1 en is nog altijd een van de populairste discohits.
De extravagante outfits van ABBA waren deels bedoeld om belastingtechnisch aftrekbaar te zijn in Zweden.
In Australië werden ze in 1977 ontvangen als supersterren: politie moest hotels afzetten vanwege hysterische fans.